Jak oszczędzać energię w gospodarstwie domowym? – Poradnik

Zużycie energii cieplnej i elektrycznej w gospodarstwach domowych

Poszukując oszczędności w zakresie zużycia energii w gospodarstwach domowych, trzeba zastanowić się, która z form poboru energii ma największy udział w domowym bilansie energetycznym. Analizę taką można przeprowadzić na podstawie własnych obserwacji w swoim gospodarstwie domowym lub na podstawie statystyk prezentowanych w literaturze. Te wskazują, że największa część energii w gospodarstwach domowych zużywana jest na cele grzewcze.

Oszczędzamy  energię cieplną

Racjonalne wykorzystanie energii na ogrzewanie budynku wymaga przede wszystkim dobrej izolacji cieplnej przegród zewnętrznych. Wykonanie termomodernizacji, wiąże się ze znacznymi nakładami. Warto więc rozważyć działania beznakładowe, które możemy wykonać wyłącznie dzięki zmianie naszych przyzwyczajeń oraz po-
święceniu większej uwagi sposobowi wykorzystania energii w budynku.

Oszczędzanie energii zużywanej na ogrzewanie musi iść w parze z zapewnieniem komfortu cieplnego użytkownikom obiektu. Oznacza to, że w poszczególnych pomieszczeniach powinniśmy utrzymywać temperatury zapewniające ów komfort.

Przyjmuje się, że optymalne temperatury powietrza w pomieszczeniach budynku mieszkalnego, ze względu na cieplny komfort domowników, powinny wynosić:
• w pokoju dziennym – 200C,
• w łazience – 22-230C,
• w kuchni – 180C,
• w sypialni – nawet tylko 160C,

Podane wartości są orientacyjne i w dużym stopniu zależą od osobistych preferencji osób zamieszkujących w danym lokalu. Wiadomo jednak, że zbyt wysoka temperatura w pomieszczeniach niekorzystnie wpływa na śluzówki oczu, nosa i gardła, prowadząc do ich przesuszania, a tym samym większej podatności na infekcje.

Warto też pamiętać, że szacunkowo, podwyższenie temperatury w pomieszczeniach o 10C powoduje wzrost kosztów o około 8%.

Istotne znaczenie, z punktu widzenia efektywnego wykorzystania energii w budynku mieszkalnym, stanowi sposób wietrzenia pomieszczeń. Aby nie tracić zbędnie już wytworzonego ciepła, powinniśmy zachować następującą kolejność:
• zakręcamy grzejniki w pomieszczeniu, które zamierzamy wywietrzyć,
• czekamy, by grzejniki ostygły,
• otwieramy szeroko okna i krótko, ale intensywnie wietrzymy
pomieszczenie,
• po wywietrzeniu – zamykamy okna,
• odkręcamy grzejniki.

Dążąc do energooszczędnej eksploatacji budynków, nie powinniśmy zapominać o sprawnie działającej wentylacji. Dla prawidłowego funkcjonowania budynku oraz komfortu jego mieszkańców, niezbędna jest odpowiednia wymiana powietrza. Brak tej wymiany powoduje niekorzystne samopoczucie mieszkańców, a nawet rozwijanie się w budynku pleśni. Skład powietrza w pomieszczeniach powinien być zbliżony do jego składu na zewnątrz. Jak wiadomo, we współczesnych budynkach okna wykonywane są jako szczelne, zapewniające pozostawanie powietrza, a tym samym ciepła – w pomieszczeniach. Brak sprawnej wentylacji grawitacyjnej lub mechanicznej uniemożliwia zapewnienie niezbędnej wymiany powietrza w budynku. Przy czym wiele typów stolarki okiennej ma możliwość regulacji przepływu powietrza (ustawienie LATO/ZIMA). Warto to sprawdzić w dokumentacji technicznej okien i wybrać odpowiednie ustawienie przed sezonem grzewczym.
Jeśli chodzi o oszczędzanie energii na przygotowanie ciepłej wody użytkowej, pierwsza i kardynalna zasada polega na zakręcaniu kranu, jeśli w danym momencie wody nie potrzebujemy. Dotyczy to sytuacji kiedy np. myjemy zęby i przez kilka minut nie korzystamy z wody z kranu. Biorąc pod uwagę, że czynność tę wykonuje-
my co najmniej dwa razy każdego dnia, łatwo sobie wyobrazić, że w ciągu roku oszczędności wody oraz energii zużywanej na jej podgrzanie mogą być naprawdę duże. Pamiętać też trzeba o usunięciu nieszczelności kranów i zadbać o to, by po zakręceniu kurka, woda nie kapała. W celu zmniejszenia zużycia ciepłej wody, lepiej
jest korzystać z prysznica niż z wanny.
Innym prostym, ale ważnym nawykiem jest ustawienie optymalnej temperatury podgrzewania wody: zbyt wysoka – powoduje większe straty ciepła, ponieważ po zakręceniu ciepłej wody, pozostaje ona w rurach doprowadzających i w nich stygnie. Straty będą tym większe, im wyższa jest temperatura wody i czym dłuższe rury.

Innym niezwykle prostym i wymagającym jedynie nieznacznej uwagi sposobem, jest oszczędzanie energii podczas przyrządzania posiłków: po prostu gotujmy w garnach będących pod przykryciem.

Oszczędzamy energię elektryczną

Zużycie energii elektrycznej w budynkach mieszkalnych zależy przede wszystkim od nawyków mieszkańców w zakresie użytkowania urządzeń elektrycznych oraz od efektywności energetycznej (energochłonności) urządzeń elektrycznych, w które wyposażony jest budynek. Zatem, planując zakup urządzeń domowych, należy zwracać uwagę na informacje zawarte na etykietach energetycznych, którymi opatrzone są sprzęty gospodarstwa domowego. Etykiety energetyczne są zbiorem najważniejszych danych o urządzeniu i ułatwiają porównanie kilku produktów z tej samej grupy pod względem ich energochłonności.

Jak czytać etykiety energetyczne

Etykieta energetyczna to nalepka, którą umieszcza się na frontowej stronie urządzenia. Etykiety energetyczne pokazują, jak dużo energii zużywa dane urządzenie, w skali od A do G. Klasa A (oznaczona kolorem zielonym) charakteryzuje się najmniejszym zużyciem energii, a klasa G (kolor czerwony) – największym. Kiedy już większość urządzeń danego typu osiągnęła zużycie klasy A, skala została powiększona o kolejne trzy klasy: A+, A++ i A+++.

Ze względu na większą efektywność energetyczną wielu produktów, coraz więcej urządzeń jest zaliczanych do klas: A+, A++ i A+++. Okazało się, że oznaczenia te są mylące dla konsumentów, dlatego począwszy od 2021 roku klasy te zostaną wycofane w odniesieniu do następujących grup produktów:

• lodówki
• zmywarki
• pralki
• telewizory
• lampy.
Nowy system klasyfikacji będzie wykorzystywał tylko klasy od A do G (bez A +, A++i A+++). Bardzo ważne jest, by zapamiętać, że obecna klasa energetyczna A+++ w nowej skali będzie odpowiadała klasie C. Urządzenia o obecnej klasie A+ i A++ będą „zaledwie” F i G. Nowe klasy A i B obecnie są zarezerwowane do urządzeń, które dopiero powstaną w przyszłości. Mają one być jeszcze bardziej energooszczędne i ekonomiczne od tych obecnych. Nowe etykiety wchodzą w życie od marca 2021 roku. Na rynku przez pewien czas będą znajdować się urządzenia ze starą etykietą, te, które będą już miały nową etykietę oraz takie, które będą oznaczone obydwoma rodzajami etykiet energetycznych.

Więcej o etykietach można dowiedzieć się w tym poradniku: